Cách chống ẩm cho đàn piano trong mùa mưa ở Sài Gòn

Mỗi năm, từ khoảng tháng 5 đến tháng 11, Sài Gòn bước vào mùa mưa. Có những tuần trời mưa gần như chiều nào cũng có, độ ẩm trong nhà thường xuyên vượt 80%, nhất là ở nhà phố hẹp, căn hộ ít nắng hoặc phòng ở tầng trệt. Với đàn piano, đây là giai đoạn dễ phát sinh hư hỏng nhất trong năm.

Piano được làm phần lớn từ gỗ, nỉ, da và dây thép, đều là những vật liệu nhạy với hơi ẩm. Chỉ cần vài tháng để đàn trong phòng ẩm mà không chăm sóc, bạn có thể gặp tình trạng phím nặng, kẹt phím, tiếng đàn đục đi hoặc dây bị gỉ. Trong bài viết này, Âm Vang Piano chia sẻ những cách chống ẩm dễ làm tại nhà mà nhiều gia đình ở TP. Hồ Chí Minh đang áp dụng.

Độ ẩm ảnh hưởng đến đàn piano như thế nào

Gỗ hút ẩm sẽ trương nở, khi khô lại thì co rút. Sự thay đổi liên tục này khiến đàn nhanh lệch tiếng và lâu dần làm yếu các mối ghép. Trong mùa mưa, những dấu hiệu thường gặp gồm:

• Phím đàn nặng, nhấn xuống chậm trồi lên hoặc bị kẹt hẳn.
• Búa nỉ trương lên, tiếng đàn bị đục, thiếu độ trong.
• Dây đàn và chốt lên dây xuất hiện vết gỉ màu nâu đỏ.
• Bên trong thùng đàn có mùi ẩm mốc, đôi khi thấy đốm mốc trắng trên nỉ hoặc gỗ.
• Đàn lệch tiếng nhanh dù vừa được lên dây cách đây không lâu.

Độ ẩm phù hợp cho piano nằm trong khoảng 45-60%. Mục tiêu của việc chống ẩm là giữ phòng đặt đàn ổn định trong khoảng này, tránh lên xuống thất thường.

Chọn vị trí đặt đàn hợp lý

Vị trí đặt đàn quyết định khá nhiều. Nên đặt đàn cách tường khoảng 10-15 cm, ưu tiên tường bên trong nhà, không kê sát tường mặt tiền hay tường hay bị thấm. Tránh đặt gần cửa sổ, cửa ra ban công, gần nhà tắm hoặc bếp. Không để đàn nằm ngay dưới luồng gió máy lạnh vì gió lạnh thổi thẳng làm gỗ co ngót cục bộ. Nếu tầng trệt hay bị hơi nước từ nền bốc lên, nên chuyển đàn lên tầng trên hoặc kê thêm tấm lót cách ẩm dưới chân đàn.

Dùng thiết bị kiểm soát độ ẩm

Cách hiệu quả nhất là chủ động đo và điều chỉnh độ ẩm trong phòng. Bạn có thể làm theo các bước sau:

1. Mua một ẩm kế điện tử đặt gần đàn để theo dõi độ ẩm mỗi ngày, giá chỉ khoảng vài trăm nghìn đồng.
2. Nếu độ ẩm thường xuyên trên 65%, dùng máy hút ẩm cho phòng, chọn công suất phù hợp diện tích và đóng cửa phòng khi máy chạy.
3. Bật chế độ Dry của máy lạnh vào những ngày mưa kéo dài, nhưng không để phòng khô quá mức dưới 40%.
4. Đặt vài gói hút ẩm silica gel trong thùng đàn, ở khoang dưới hoặc phía sau bàn phím, thay mới hoặc sấy lại khi hạt đổi màu.
5. Với đàn cơ đã có tuổi hoặc phòng quá ẩm, có thể nhờ kỹ thuật viên lắp thanh sấy chuyên dụng bên trong đàn.

Thói quen hằng ngày giúp đàn bền hơn

Sau khi chơi, nên đóng nắp phím để hạn chế hơi ẩm và bụi bám vào phím. Phủ khăn đàn bằng vải dày, thoáng, không dùng tấm nhựa kín vì dễ giữ hơi nước bên trong. Lau bề mặt đàn bằng khăn mềm khô, không dùng khăn ướt hay chất tẩy rửa. Quan trọng nhất là chơi đàn thường xuyên: một cây đàn được đánh mỗi ngày ít bị kẹt phím hơn cây đàn bỏ không cả tháng.

Với đàn organ và đàn piano điện, hơi ẩm chủ yếu ảnh hưởng đến bo mạch, cổng kết nối và loa. Nên rút điện khi không dùng, đặt đàn tránh nơi có nước nhỏ giọt và bật đàn định kỳ để linh kiện được làm ấm.

Bảo dưỡng định kỳ cùng kỹ thuật viên

Dù chăm sóc kỹ, đàn cơ vẫn cần được kiểm tra và lên dây định kỳ, thông thường 6 tháng một lần. Thời điểm hợp lý ở Sài Gòn là đầu và cuối mùa mưa, vì đây là lúc độ ẩm thay đổi nhiều nhất. Khi bảo dưỡng, kỹ thuật viên sẽ lên dây, cân chỉnh bộ máy, xử lý phím kẹt, vệ sinh bên trong và phát hiện sớm các điểm gỉ, mốc trước khi chúng gây hư hại khó sửa.

Nếu đàn nhà bạn đang nặng phím, lệch tiếng hay có mùi ẩm, hoặc bạn cần tư vấn chọn máy hút ẩm, thanh sấy phù hợp, hãy gọi Âm Vang Piano qua hotline 0922 323 888. Kỹ thuật viên của chúng tôi nhận kiểm tra và bảo dưỡng đàn tận nhà tại các quận ở TP. Hồ Chí Minh.